Make your own free website on Tripod.com

Opleiding: Equitherapie - Therapie met paarden 2001

Dat paardrijden door op verschillende manieren gehandicapte mensen met veel plezier gedaan wordt is al jaren in Nederland bekend. Bij het therapeutische paardrijden gaat het erom het paardrijden en het contact met het paard doelmatig te gebruiken, om therapeutische effecten te bereiken, zowel op lichamelijk als psychisch vlak. Belangrijke elementen zijn het bewegen op en met het paard, het omgaan met het paard, de doelmatige inzet van verschillende bewegings-, waarnemings- en belevingstechnieken, en de therapeutische interventies in de samenwerking tussen cliënt, paard, en therapeut.

Het belang van kwaliteit

Het zal duidelijk zijn, dat de verschillende manieren van therapeutisch paardrijden, een gedegen opleiding en ervaring nodig maken om een effectieve en veilige toepassing voor de cliënt maar ook voor het therapiepaard te garanderen. Van de therapeut wordt naast een gedegen beroepservaring als pedagoog en/of psycholoog of psychotherapeut geëist, dat hij de combinatie paard -cliënt zodanig kan begeleiden, dat hij op elk moment van het proces weet, waar hij mee bezig is, waarom hij een bepaalde techniek, interventie, of oefening toepast, wat het doel en wat eventuele valkuilen zijn, en hoe hij op eventuele uitschieters zou moeten reageren. Hij moet veel weten over zijn eigen dynamiek in het omgaan met paarden en moet bereid zijn zichzelf permanent te controleren en bij te scholen (supervisie, intervisie. Dit eist niet alleen maar technische scholing maar ook het nodige kwantum aan zelfervaring, zelfkritiek, en attentie voor de eigen processen en de relatie met zijn therapiepaarden. In tegenstelling tot de al jaren gecertificeerde en bewaakte praktijken in Duitsland, Oostenrijk en Zwitserland, bestaat in Nederland, Frankrijk, de VS en andere landen nog geen keurmerk of registratie voor Equitherapie of therapeutisch paardrijden. Ook in de genoemde landen is er wat wildgroei, maar cliënten kunnen wel vertrouwen op bedrijven, die een gecertificeerde therapeut in dienst hebben. Dit heeft ook zijn weerslag in de praktijk van verzekeringen, alleen maar tot uitkering over te gaan indien een geregistreerd therapeut op een bedrijf met het paard heeft gewerkt. Zelfervaring kan cursusdeelnemers met facetten van hun persoonlijkheid en bewustzijn bekend maken. Dit kan processen losmaken, die de deelnemers in grote problemen kunnen brengen indien niet deskundig begeleid en opgevangen. De standaard opleidingen voor Equitherapie, zoals ze werden opgericht in de landen van herkomst, zijn daar vrij uitgebreid, goed onderbouwd, maar ook tijd- en arbeidsintensief. Voor het eerst worden nu in Nederland door de Stichting Equitherapie "Paarden helpen mensen"i n samenwerking met HippoCampus (Instituut voor Equitherapie en Hippische Sportpsychologie) opleidingen voor Equitherapie aangeboden, die aan deze kwaliteitseisen voldoen. Er wordt in opleidingsgroepen groepen van minimaal 8 tot maximaal 15 deelnemers gewerkt, zodat individueel voldoende aandacht voor zelfervaring en begeleiding mogelijk is. Gewerkt wordt met opgeleide therapiepaarden van verschillende leeftijd, persoonlijkheid en specialisatie. HippoCampus verzorgt samen met de "Stichting paarden helpen mensen"(ter bevordering van Equitherapie op wetenschappelijk verantwoorde basis) en in samenwerking met de andere lidorganisaties van FATP (Forum Ausbildungstraeger Therapie mit dem Pferd) vanaf medio 2000 een opleidingstraject voor therapeutisch paardrijden. Een gedeelte van de opleidingen wordt op HippoCampus door cursusleidster Ulrike Boon-Thiel verzorgd, een gedeelte wordt uitbesteed. Het doel is ook in Nederland te komen tot een soort keurmerk voor equitherapeutische activiteiten. Dit gebeurt d.m.v. een modulesysteem, waarbij afhankelijk van vooropleiding en ervaring op het hippische, pedagogisch-psychologisch of therapeutisch terrein nog nodige basis en voortgezette scholing verworven kunnen worden. Bij interesse aan dit uitgebreide opleidingstraject adviseren wij de twee kennismakingsworkshops te bezoeken om de methode te leren kennen en bij verdere interesse afhankelijk van de eigen achtergrond en doelen met HippoCampus of een andere opleidingsadviseur van de Stichting een eigen opleidingstraject samen te stellen. Er wordt in opleidingsgroepen groepen van minimaal 8 tot maximaal 14 deelnemers gewerkt, zodat individueel voldoende aandacht voor zelfervaring en begeleiding mogelijk is. Gewerkt wordt met opgeleide therapiepaarden van verschillende leeftijd, persoonlijkheid en specialisatie. .  

HippoCampus

betekent niet alleen een plek waar paarden gehuisvest zijn. HippoCampus is ook de naam van een plek in ons hersennen, die een belangrijke functie vervult: het integreren van onze gevoelens in de andere hersenfuncties. Het logo van HippoCampus is geïnspireerd op het zegel van de tempelridders en betekent, dat het paard zowel lichaam als geest van de mens op zijn rug draagt. Het doel van de oprichting van HippoCampus was, in Nederland een plek te creëren waar volgens de richtlijnen van de beproefde methodes therapeutisch en psychotherapeutisch paardrijden beoefend wordt. Waar paarden zo gehuisvest en bejegend worden, dat ze als partners en cotherapeuten graag meewerken. Verder wil de auteur een methode voor samenwerking met paard en cliënt ontwikkelen, die bij haar opleiding, ervaring en achtergrond past, hetgeen geresulteerd heeft in een model voor "Psycho(motorisch) therapeutisch voltigeren". En last but not least wil ze de op het therapeutische-, leer- en sportpsychologisch terrein opgedane kennis omzetten bij het "gewone" leren paardrijden en in de dressuurtraining. Ook hier gaat het uiteindelijk daarom, dat geest en lichaam van de mens in harmonie met het paard samenwerken.

 

Opleidingsconcept voor Equitherapie:

De Opleidingen staan open voor kandidaten vanuit primair een psychologisch/ pedagogisch /therapeutisch en paramedische achtergrond alsmede een hippische beroepsopleiding. Afhankelijk van basisopleiding en het afleggen van aanvullende opleidingen zijn de volgende opleidingsmogelijkheden afsluitend met een certificaat beschikbaar.

image3.gif

Equitherapeut

Assistent Equitherapie

Behandelkoordinator Equitherapie

De aangeboden Opleiding Equitherapie is een aanvullende beroepsopleiding. Dit betekent, dat de cursusdeelnemer over een afgesloten hogere beroepsopleiding op het pedagogisch/psychologisch of medisch/paramedische terrein dient te beschikken indien hij het certificaat "Equitherapeut" of "Behandelkoordinator Equitherapie" wenst te verwerven. Voor het certificaat "Equitherapeut" moet hij verder over een afgesloten hippische opleiding zoals Instructeur Deurne, Orun of Voltige-instructeur Orun beschikken. Equitherapie kan dan binnen zijn beroepsuitoefening en specialisatie worden toegepast (b.v. pedagoog op het orthopedagogische terrein, ergotherapeut binnen zijn terrein, Psychotherapeut binnen zijn therapierichting.) Beschikt een pedagoog, psycholoog psychotherapeut of arts niet over de hippische eisen en kan hij deze niet tijdens de opleiding verwerven, kan hij tot het waar maken van deze eisen het certificaat "Behandelcoordinator Equitherapie" verwerven, maar moet dan samenwerken met een hippisch onderlegde "Assistent Equitherapie" of een gecertificeerde "Equitherapeut".

Om een gefundeerde opleiding en het werken op het terrein van Equitherapie ook voor Instructeurs en geïnteresseerden, die vanuit de hippische beroepen komen, mogelijk te maken, kan de basisopleiding ook gevolgd worden door deelnemers die niet volledig aan de eisen voor alle twee fases en het uiteindelijk diploma voldoen zoals Instructeurs (Ermelo, Wanroy, Deurne) of Instructeurs FPG. Voor hen bestaat de mogelijkheid af te sluiten met het certificaat "Assistent Equitherapie". Ze worden niet geacht om zelfstandig Equitherapie te kunnen uitoefenen, wel in samenwerking met een opgeleide Equitherapeut of psycholoog, psychiater of therapiecoordinator binnen een institutie.

Toelatingseisen:

  1. Afgesloten opleiding en beroepservaring: pedagogisch, orthopedagogische, therapeutische, medische of paramedische opleiding/beroepservaring van minimaal 2 jaar. .Hippische opleiding resp. ervaring (Paardrijden of Voltigeren op minimaal L-Niveau, Commandantencursus of hippische basisopleiding Ermelo, Deurne, Wanroj)
  2. Deelname aan twee informatieworkshops
  3. Toelatingsgesprek. (Hier kunnen de toelatingseisen worden getoetst en afspraken voor eventueel aanvullende individuele modules of diploma's worden gemaakt).
 

Basiscursus: Equitherapeutisch Assistent

  1. 100 uren (in lesuren van 45 min 135 uren) theorie, praktijk en zelfervaring,
  2. literatuurstudie in eigen tijd
  3. een stageperiode van 40 uur met supervisie en collegiale intervisie
  4. presentatie werkverslag en toelatingsexamen voor tweede fase

De basiscursus sluit af met positief beoordeelde werkverslag en afsluitingsexamen (tevens toelatingsexamen voor fase 2), aanwezigheid bij minimaal 75% cursustijd.

Voor deelnemers zonder psychologisch en/of therapeutische beroepsopleiding moeten hier aanvullende modulen op dit terrein worden gevolgd Deelnemers zonder de hippische basisopleiding (vergelijkbaar met FN/FENA opleiding) moeten hier voor aanvullingzorgen. Voor uitreiking diploma is tevens bijbrengen van een recent EHBO diploma verplicht.

 

afsluiting: Equitherapeutisch Assistent

Gerechtigt deelnemers met hippische basisopleiding samen met een Equitherapeut of onder aanleiding van een coördinator Equitherapie te werken.

Thema's:

  1. Definitie van
  2. Equitherapie en de verschillende specialisaties
  3. Indicaties voor
  4. Equitherapie
  5. Theoretische achtergrond
  6. en werkwijze
  7. Lichaamservaring en
  8. non-verbale communicatie
  9. Persoonlijkheidsapecten
  10. in omgang met paard en cliënt
  11. Therapeutengedrag en
  12. veiligheidseisen
  13. Omgang met het paard,
  14. opleiding van het paard
  15. Psychohygiëne van
  16. het therapiepaard (Wat betekent therapiepaard zijn voor het
  17. paard)
  18. Opbouw van
  19. therapie-eenheden en therapieplanning
  20. Pedagogen en
  21. therapeutengedrag
  22. Samenwerken met andere
  23. disciplines
  24. Ethiek en
  25. gedragscodes
  26. Proceservaring en het
  27. volgen van processen
  28. Relatieopbouw mens-paard
  29. en hun gebruik in de therapeutische situatie
  30. Kennis rond om het
  31. paard
  32. Gedrag, psychologie,
  33. huisvesting,
  34. Werken met het paard op
  35. verschillende manieren:
  36. bodemwerk, longeren,
  37. rijden, leiden, langteugelwerk etc
  38. Zelfervaring
  39. Zelfwaarneming
  40. Feedback
  41. ObservatieIntervisie,
  42. Supervisie
  43. Ik en het paard -
  44. statusbepaling

Fase twee met specialisatiemogelijkheden richting:

  1. Orthopedagogisch Voltigeren
  2. Orthopedagogisch Paardrijden
  3. Revalidatie/compensatorisch paardrijden
  4. Ontwikkelingsbevordering
  5. Psychotherapie met het paard

100 Uren theorie en praktijk binnen cursus, zelfstandige praktijk (procesbegeleiding van 10 therapieeenheden, voorbereiding, protocol, intervisie totaal ca 40 uur) onder supervisie en aanleiding (5 supervisieuren verplicht), literatuurstudie in eigen tijd

Criteria voor uitreiking certificaat: positief beoordeeld examen, positief afgeronde supervisie (5 uren verplicht) en presentatie eigen project, aangetoonde positieve afronding van eventueel aanbevolen aanvullende modules of bijbrengen van de hippische of andere kwalificaties, aanwezigheid bij minimaal 75% cursustijd.

Aanvullende individuele modules:

  1. Hippische basiscursus
  2. Veterinairkunde
  3. EHBO examen
  4. Psychologie van het paard, relatie mens-paard
  5. Psychohygiëne, opleiding en huisvesting van het therapiepaard
  6. Hippische specialtechnieken: Longeren, Voltigeren, Langteugelwerk, Bodemwerk
  7. Bewegingsleer, sportfysiologie, sportpsychologie

Individuele bijscholingen:

Indien door een deelnemer met begin van de opleiding niet aan de toelatingseisen wordt voldaan, kunnen in individueel overleg door de Opleidingsomissie individuele bijscholingseisen worden afgesproken. Het diploma wordt uitgereikt, indien aan deze eisen is voldaan.

Diploma/Certificaat: Equitherapeut

Wordt uitgereikt indien de opleiding zelf positief is afgerond en alle vereiste aanvullende Modules aantoonbaar zijn afgesloten respectieve diploma's zijn gehaald.Dit certificaat wordt internationaal door de FATP erkend.

Afsluiting: Therapiecoordinator Equitherapie:

Voor deelnemers die over geen hippische voortgezette opleiding (zoals Commandanten of Instructeursopleiding of Opleiding Deurne) beschikken om samen met equitherapeutisch assistent Equitherapie te kunnen doorvoeren

Opleidingsmogelijkheden 2000/2001: zie Programma actueel.